2014 uitgedeukt & ingeblikt – een overzicht

oog3

Nog even een blik in de achteruitkijkspiegel voordat we 2015 binnen snellen. Was het een goed kunstjaar? Natuurlijk was het een goed kunstjaar! Blikvangen denkt met veel plezier terug aan al die prachtige geweldige kunst die we het afgelopen jaar gezien hebben, en met spijt aan al die andere kunst die we gemist hebben. We blijven mail lezen,  Facebook volgen, Twitter checken, we luisteren naar tips van vrienden en vriendinnen, we lezen zelfs een krant! Dus geen lijstjes maar een terugblik op de kunst die we dit jaar op het blog hebben gezet. Klik op de thumbnail voor het bijbehorende artikel.

Een goed begin van het jaar was de Verbeke Foundation Verbeke Foundation, net over de grens bij Zeeuws  Vlaanderen. Het is een kunstplek waar we wel vaker terecht komen. Met de  Kidskunstkenners Sem & Zeno zagen we er de overblijfselen van het Artchive for the future kloppenburg1 van Jacobus Kloppenburg. België had sowieso veel te bieden. Wat later in het jaar waren we bij de opening van de tentoonstelling Cinema Joostens cinam1 in Mu.ZEE in Oostende. Een prachtige overzichtstentoonstelling van de voor ons onbekende Paul Joostens.

Overigens was er genoeg te zien in het vaderland. Bij de Pont konden we onze fascinatie voor de constructies van Dan Graham Graham Pavilion - 2005 - stainless steel frame, 2 way mirror glass - photo Henk Geraedts - collection De Pont botvieren. Eindelijk heb ik dit jaar op Spiral Hill gestaan zodat het prachtige Broken Circle broken circle  van Robert Smithson kon bekijken. Naar  de tentoonstelling Unter Zwischen in het Ampelhaus IMG-20140830-WA0007 stuurden we onze correspondent Cornelieke, die laaiend enthousiast terugkwam. Leuk voor haar, maar volgend jaar gaan we weer zelf. In de eigen regio was er ook genoeg. Het Gemeentemuseum in Den Haag verblijdde ons onder andere met de knallerexpo van tranentrekker Mark Rothko mr1 en natuurlijk de ZomerExpo Janneke Kornet - Sunlight Drawings - papier en zonlicht met dit jaar als thema Licht. We zaten in de dagjury van een van de voorrondes en vonden het geweldig. Nog nooit zoveel kunst gezien in zo’n korte tijd 20140412_100359. De Haagse galeries deden hun best met o.a. goede bekende Jochem Rotteveel helder7 bij Galerie Helder en bij Nouvelles Images (bijna Galerie van het Jaar geworden) waren wij aanwezig bij een interview met Marjan Teeuwen die haar verwoeste huizen mt3 serie nader verklaarde. LhGWR gaf ons Marleen Sleeuwits sleewits1 en Vonkel gaf ons Maarten van Soest en Lisette Schumacher vonkel1 en wij waren dankbaar. Stroom liet ons weer diep nadenken stroom4 en bij Nest zagen we kunst en dachten na over het concept  en werd zout goud nest1 of was het andersom? Voor nieuwe levensvormen moesten we naar 1646 en we werden niet teleurgesteld met The Nervous Manifold van Matti Kallioinen 16461 .

Het was het jaar van de definitieve doorbraak van Rotterdam naar wereldniveau als we de lijstjes van de New York Times en d e Rough Guide mogen geloven. Leuk, maar wij wisten het al. Wij zagen Museum Boijmans met Nobson Newtown 02_Paul_Noble,_Ye_Olde_Ruin_(detail) van Paul Noble, Witte de With met The Crime Was Almost Perfect wdw14, en Tent Rotterdam had een erg goed jaar met de ‘blockbuster’ The Opaque Palace van Anne Wenzel wenzel1 , en nog steeds is de Dolf Henkes Prijs 2014 dolf3 tentoonstelling te zien met het werk van winnares Lidwien van de Ven (ga kijken!). We kregen er een station en een Markthal bij, we zagen de foto’s en het boek van De Kracht van Rotterdam Foto: Peter de Krom , maar wij genoten ook bij de Witte Slagerij met het werk van Joris Kuipers ws1. Galerie Frank Taal (gekozen tot Galerie van het Jaar) verblufte ons onder meer met New York artist Gerben Mulder taal1 en de recht-voor-zijn-raap-met-een-knipoog kunst van Daan den Houter daan1 . Zoals altijd was er bij Phoebus prachtige delicate kunst te zien zoals dat schitterende blauw van Willy de Sauter sauter6. Nadat we bij RAM al een hadden kunnen voorproeven op de expositie The Art of Travelling ram1 waren weren we zeer onder de indruk van het monumentale boek De Taal van de Dooiwind DeTaalVanDeDooiwind van Marjolijn van den Assem. Showroom Mama kietelde zoals altijd onze kunstbeleving met jonge frisse kunstenaars. We kwamen zelfs tot een Braingasm mama1 oooeeaaaah! Voor de schoonheid van geweld garage1 gingen we naar Garage Rotterdam. Geweld was er teveel in 2014, doe ons maar kunst. Voor de innerlijke vrede moesten we naar Schiedam. In het Stedelijk Schiedam zorgde herman de vries vries1 ervoor dat we eindelijk tot rust kwamen.

Niet heel veel Amsterdam dit jaar, maar we gingen wel. We bezochten in het Stedelijk de tentoonstelling van Marlene Dumas dumas1, maar waren ook geroerd door het werk van Carlijn Mens mens9 bij Galerie Borzo. We vergeten het niet: Door het hele jaar liep een rode draad van een vogeltje aan een kettinkje. We gingen er zelfs voor naar de opening van het Mauritshuis om ‘ouwe kunst’ te bekijken. Het Puttertje van Carel Fabritius inspireerden kunstenaars Rens Krikhaar en Leonard van de Ven tot een briljant plan: De HommageNiek Hendrix - Puttertje - olieverf op paneel - 2014 . Kunstenaars werden uitgenodigd binnen de afmetingen van het paneel van de Fabritius een hommage te brengen aan het kunstwerk en de kunstenaar. Het beeldschone resultaat puttertje1 is nog t/m 31 januari in Kasteel Keukenhof te zien. Ga kijken!

Er staat heel veel niet in dit overzicht, waarvoor excuus, maar dank aan alle kunstenaars voor alle prachtige, indrukwekkende kunst die Blikvangen het afgelopen jaar heeft mogen aanschouwen. Het was een rijk kunstjaar.

Van iets naar niets

groen1
Daan Lievense – A painting of a landscape, 2014

Met gesloten ogen zie je het meest. Zodra je je ogen open doet, wordt de verbeelding begrensd door de realiteit. Galerie Rianne Groen gaat voorbij de horizon van het waarneembare met het Museé des Possibilités. Een museum zonder eigen collectie maar met ongekende mogelijkheden. Vijf kunstenaars rangschikken de wereld met hun verbeelding.

Zelfs het meest tastbare kunstwerk gaat over iets dat er niet is

Een goed kunstenaar maakt zichzelf overbodig, dit zinnetje schoot me te binnen terwijl ik bij Galerie Rianne Groen het Museé des Possibilités bezocht. Een verzameling objecten en teksten die gaan over wat er niet is. Zelfs het meest tastbare kunstwerk, Things Only Appear If You Start Looking For Them (2014) van Yoeri Guépin, gaat over iets dat hier niet te zien is. Ik zie slechts de afdruk van touwfiguren in kleitabletten.  Hoe klein dit museum ook is, de bezoeker wordt flink aan het werk gezet. Het voorstellingsvermogen moet aan de slag om alle aanzetten tot verbeelding te verwerken. En zo ontstaat een museum dat aanmerkelijk groter is dan de galerie van Rianne Groen.

The Cabinet(2014) van Tim Hollander is een imaginair kastje hoog aan de muur. Vul het met wat je wilt. Het is helemaal van jou en toch tamelijk onbereikbaar. Met genoeg verbeelding heb je geen kunstenaar nodig zou je kunnen zeggen, of is hij/zij er juist om mijn fantasie te begrenzen en richting te geven. Food for thought. Wanneer ik de galerie verlaat heeft zich een klein collectiegebouw in mijn hoofd gevormd.

Musée des Possibilités t/m 10 januari in Galerie Rianne Groen

Deelnemende kunstenaars: Luuk Schröder, Daan Lievense, Tim Hollander, Yoeri Guépin, Dico Kruijsse.

Oersoep & kunst

garage1
Rik Meijers – As if we never knew it, 2011

Hoe ontstaat een kunstwerk? Die vraag wordt vaker gesteld bij Garage Rotterdam. Ditmaal orde en chaos, hoe verhouden die zich tot elkaar bij het ontstaan van kunst? De vijf kunstenaars van wie nu werk bij Garage Rotterdam de zien is, vertrouwen op hun intuïtie  bij het ontstaan van iets uit niets.

Niks chaos

Met dit in gedachte zwerf ik tussen de kunstwerken door. Buiten is het guur en regent het kille druppels: oersoep, binnen georganiseerde chaos. De kunstwerken vullen elkaar mooi aan en passen wonderlijk bij elkaar. De symboliek van Rik Meijers is weliswaar een andere dan die van Gijs Assman, maar tezamen met het licht chaotische werk van Bonno van Doorn,  de anarchie van Jonas Ohlsson, en de beeldtaal van Martha Colburn vormen ze een geheel.  Opmerkelijk omdat alle vijf de kunstenaars vanuit hun intuïtie werken en hun werk gaandeweg ontstaat.

garage2Het werk van Bonno van Doorn ziet er het meest  chaotisch uit. De voorwerpen waaruit hij zijn installatie samenstelt zijn divers en er lijkt een duidelijke samenhang te ontbreken. Bij elkaar gesprokkelde objecten die door de kunstenaar in een context zijn geplaatst. Toch weet Van Doorn bij mij wel een snaar te raken. De logica van zijn werk ontspint zich en het klinkt ‘O ja en aha’ in mij.

Bonte art-overload

Ook bij het andere werk begint mijn kunstsnaar te trillen. De zwarte hindi-magie van Rik Meijers doet niet onder  voor de scrotum-skippybal van Gijs Assman of de graffity-waslijn-draaitafel installatie van Ohlsson. Tussen al dit spektakel zijn ook nog de collage-video’s van Martha Colburn te zien. Hierin zijn  met knip en plakwerk in hoog tempo politiek & humor aan elkaar gesmeed. Misschien is deze expo voor de lo-fi zielen van deze wereld iets teveel, maar aan mij is de bonte art-overload wel besteed. Wanneer ik de zaal binnenloop is het wat veel en weet ik even niet waar ik kijken moet, maar de geest ordent de chaos en hopla, structuur en lijkt alles volgens plan ontstaan te zijn.

Order & Chaos t/m 8 februari in Garage Rotterdam

Uitdrijven en aanroepen

gemak1
Friso Spoelstra – Kukeri (Bulgarije)

We hebben ons jaarlijkse ritueel weer achter de rug, inclusief de verloren strijd voor het behoud van Zwarte Piet. Maar in het noorden, oosten en zuiden van Nederland zijn er tal van andere rituelen en gebruiken. Om nog maar te zwijgen over de rest van Europa. Friso Spoelstra legde ze de afgelopen jaren vast en zijn foto’s zijn te zien bij Gemak in Den Haag.

gemak3 Friso Spoelstra bereisde Europa en fotografeerde de rituelen en tradities. Het resultaat is adembenemend. Prachtige foto’s van Europeanen die duivels uitdrijven en engelen aanroepen. Sommige rituelen zien er zo mooi en vreemd uit dat het moeilijk te geloven is dat dit zich in Europa afspeelt en niet in een buitengewest van Mongolië. Het Sunneklaas op Ameland heeft een on-Nederlandse sfeer en ziet er net zo exotisch uit als het Kukeri in Bulgarije. Een aantal rituelen is heel verzorgd met prachtige kostuums en een zorgvuldige choreografie. Andere tradities lijken een excuus voor een bacchanaal en liggen de feestvierders laveloos op de straat. Ach, zonder roes geen ritueel. Allemaal moeten ze zorgen voor vruchtbaarheid, een goede oogst, gezonde baby’s. Hoewel de deelnemers het doel allang uit het oog verloren zijn. Het opmerkelijke van de foto’s is dat het er allemaal nog zo puur uitziet terwijl ik dacht dat dit soort tradities allang aan de commercie verkwanseld waren. Niet dus. Tenminste, niet op de foto’s van Friso Spoelstra. Hij legde het allemaal vast met een goed oog voor compositie en het absurdistisch detail.

Spoelstra heeft zijn foto’s gebundeld in een prachtig boek getiteld Devils & Angels. Het  is te koop in GEMAK voor €29,95, evenals de decembereditie van National Geographic waarin de fotoreportage van Friso Spoelstra over het Sunneklaas-ritueel op Ameland is opgenomen (€5,45).

De fototentoonstelling Devils & Angels van Friso Spoelstra zijn t/m 23 januari te zien bij GEMAK in Den Haag.

Op vrijdag 12 december, tussen 14 en 17 uur zal een seminar in het kader van deze tentoonstelling plaatsvinden, met Friso Spoelstra, cultureel antropologe/documentaire-maakster Wendelien Voogd en kunstenaar Anna de Vries.

gemak4

De Witte Slagerij Roept!

artcall_DWS

Je bent kunstenaar en je had altijd al een zwarte slagerij willen beginnen?
Je geniale kunst stapelt zich op en het is tijd dat de mensheid hier kennis van neemt?
Je hebt een revolutionair concept waardoor kunst de wereld zal veranderen?

Let op!

Fris kunstpodium De Witte Slagerij doet een Open Art Call.  Kunstenaars, curatoren, collectieven en cultureel ondernemers  krijgen de kans deze galerie in het Rotterdamse Crooswijk een maand lang geheel naar zijn/haar/hun hand te zetten.
Deze kans mag je niet laten schieten! Do It Yourself en kom met een plan. Schrijf je in voor 19 januari via de website van De Witte Slagerij:
http://dewitteslagerij.nl/het-kunstpodium-de-witte-slagerij/

Geplooide lucht – Sjoerd Knibbeler

lief3
Sjoerd Knibbeler – Current Studies, Current Study #2

Hoe maak je het onzichtbare zichtbaar? Wind zie je niet, je voelt het, je ziet het effect. Toch is het fotograaf Sjoerd Knibbeler gelukt om de wind te vangen in een aantal foto’s en video’s. Die zijn te zien bij LhGWR in Den Haag in de expositie Digging up clouds.

lief2Ik ben geen groot liefhebber van origami, maar voor de vouwkunst van Sjoerd Knibbeler maak ik graag een uitzondering. De papieren modellen van vliegtuigen die in werkelijkheid de tekentafel  nooit zijn ontstegen, zijn buitengewoon ingenieus. Bij LhGWR zijn deze gecompliceerd gevouwen vliegtuigjes te zien op dia in een lichtbox en geprojecteerd in een soort lichtvanger. Lucht, wind, hoe bedwing je het? De papieren vliegtuigjes zijn slechts een onderdeel van een serie foto’s die niet alleen heel mooi is, maar mij in elk geval een gevoel gaven van kracht en sierlijkheid. Op twee video’s zie ik een man ‘vliegtuigje spelen’. Het blijkt een stuntvlieger die zijn stunts ‘op het droge’ repeteert. Op Inward Practice (2013) is een piloot zorgvuldig zijn bewegingen in de lucht aan het voorbereiden, de choreografie van zijn vlucht. Mooi en gracieus maar het laat ook zien dat de onbevangenheid waarmee  een vlucht spreeuwen omgaat met stijgende en dalende lucht, voor mensen niet is weggelegd.

subtiel rimpeltje

Sjoerd Knibbeler creëerde onder laboratoriumomstandigheden een tornado en maakte een schitterende foto van de wervelende kolom lucht. De reusachtige print van 370 x 150 cm torent boven mij uit. Anderhalf jaar lang ging Knibbeler de strijd aan om het element wind te bedwingen, en legde het vast in foto’s en video’s. Het is een uitdaging om te laten zien hoe de wind de lucht plooit en het is knap hoe Knibbeler daarbij clichés heeft weten te vermijden. Geen mensen met hun haren wapperend in de wind. Slechts een subtiel rimpeltje in bijna onzichtbaar cellofaan is genoeg om de stroom lucht van hoge naar lage druk te laten zien. Sjoerd Knibbeler heeft niet alleen de wind weten te vangen, maar dat ook nog eens gedaan in beelden van grote schoonheid.

Digging up clouds van Sjoerd Knibbeler is t/m 20 december te zien in LhGWR in Den Haag

lief4
Inward Practice, 2013

Beeldbepalend – Dolf Henkes

dolf2
Silvia B. – La Dolores, 2014

‘De Dolf Henkes Prijs wordt tweejaarlijks uitgereikt aan een beeldbepalende Rotterdamse kunstenaar'; ik bliif even haken bij het woord ‘beeldbepalend’ in de omschrijving op de website van Tent.  Wat is beeldbepalend? In elk geval is er geen spetterend beeld naar buiten toe. Vanaf de straatkant ziet Tent Rotterdam er neutraal uit. De ‘etalage’ is er even niet. Gelijke aandacht en kansen voor alle vier de genomineerden voor de Dolf Henkes Prijs 2014.

dolf3De immense foto Gaza City, 11.11.2014{Shuya’ija) van Lidwien van de Ven is huiveringwekkend in schoonheid en gruwelijkheid. Als holenmensen die zijn omringd door een vijandige wereld zoeken overlevenden van de Israëlische bombardementen op Gaza veiligheid en warmte bij het vuur. Ze worden omringd door een volledig vernietigde woonwijk.  Het is een primitief en ontluisterend beeld. Dit is 2014, zover zijn we dan gekomen in al die jaren van evolutie. De andere foto’s van Lidwien van de Ven zijn minder direct maar het lege Palestijnse landschap met de kompasroos en de afstanden tot al die plekken die telkens in het nieuws zijn stemt tot nadenken. Hebron 65 km 224 SSW zie ik staan. ‘Promised Land’ staat boven, in het Arabisch.

dolf1Laat een sterk beeld maar aan Silvia B. over.  Na de zaal met in het midden de oogverblindend lachende Lord Rangda (2008) en aan de muren de persoonlijke verzameling curiosa van Silvia stap ik de duistere wereld van La Dolores binnen. Een macabere circusact hangt in brokstukken aan een touw. Een levenskunstenaar met een kunstbeen hangt samen met een collega artiest in een lastige houding aan een touw. Van die collega is nog minder over. Een romp, twee beschadigde benen, een stuk arm, dat is het wel. Het leven zonder vangnet. Een paar stappen verder sta ik in een pikzwarte ruimte naar Sans Douleur (2011) te kijken die triomfantelijk met zijn wollige hoofd tussen zijn benen mij aanstaart: ‘Kijk, ik kan ook een trucje.’

Pfff, de beklemmende wereld van Silvia B. verlatend en op naar de laatste ontdekkingsreizigster Esther Kokmeijer. Op een wand wordt een verzameling aan reisparafernalia getoond: stempels, stenen, shirtjes, overblijfselen uit alle windstreken. Kokmeijer gaat op zoek naar het geografisch middelpunt van een continent, reist de migratieroute van de Noordpool naar de Zuidpool van de Noordse Sterndolf5 na, reist met een schaap in een tas van China naar Mongolië, om maar een paar van haar projecten te noemen. Bij Tent sta ik in een enorm verslag van haar pogingen de wereld te veroveren. Het beeld van een door weer, wind en tropische ziektes getekende vrouw dringt zich op, maar Esther Kokmeijer blijkt een een frisse jonge vrouw te zijn. Ik knijp mezelf even wakker: hallo, het is wel 2014.

dolf6Verder ga ik en kom terecht in de mythische wereld van Ewoud van Rijn. Hij verovert geen wereld, maar maakt er een. Tekeningen, een geheimzinnig bouwwerk, uitgestalde mysterieuze voorwerpen, gekleurde latten die een pentagram vormen. Word ik hier behekst? Ewoud van Rijn geeft performances, bedenkt nieuwe rituelen en duikt in het onderbewustzijn. Met ‘Ritual, Play, Research’ verkent Van Rijn het onbekende en waar hij uitkomt weten we nog niet. ‘Work in progress’ hoewel zijn tekeningen met vastgebonden vrouwen  wel een idee geven waar hij uit zou willen komen.

De jury staat onder leiding van kunstverzamelaar Joop van Caldenborgh en bestaat verder uit Gyz La Rivière (winnaar Dolf Henkes Prijs 2012), Marieke Wiegel (hoofd presentaties Nederlands Fotomuseum) en Martijn Verhoeven (coördinator Beeldende Kunst, Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten Den Haag) en maakt op donderdag 18 december bekend wie er met de buit (€ 12.000) vandoor gaat.

Dolf Henkes Prijs 2014 t/m 18/1/15 in Tent Rotterdam

De ontdekking van LAD

delft1
Tamaar Tóth Varjú – Merapi Doll

Achter mij klinkt de zaterdagmiddagruis van de A13. De modder van het weiland zuigt aan mijn schoenen, maar ik hoor het niet, ik merk het niet. In het ‘magic light’ van het late middaguur kijk ik naar In the Mist van de Japanse kunstenaar Kouji Ohno. Waar ik ben? Op herfstbezoek bij Land Art Delft.

Hier is ruimte en stilte is er bijna

Een vriend gaf mij een paar weken geleden de catalogus van de Foundation Land Art Delft. Wat nou kunstblogger, ga hier maar eens kijken! Mooie kunstblogger ben ik, ik had er niet van gehoord. Met het schaamrood op mijn wangen (of was het de kou?) repte ik mij op de fiets richting Delft om deze blinde vlek te bezoeken.. De zon zakte langzaam richting horizon en de Schie lag er verlaten bij, geen roeiers en en alleen reigers visten en visje. Rotterdamseweg 205 linksaf. Wauw, een theetuin, huis in aanbouw, een terras, een beeldentuin en uitgestrekte velden met sculpturen. Het ligt er prachtig bij.  Hier is ruimte en stilte is er bijna. Het autogeruis verdwijnt vanzelf naar de achtergrond.

delft3Twee bomen in het kader van een ijzeren frame; de boom rechts lijkt zich moeiteloos in te passen in het landschap, maar de boom links vervaagt, rafelt zich los van de tijd. In the Mist van Kouji Ohno is een mooi subtiel werk. Wanneer ik doorloop kom ik bij twee roestmetalen kubussen, Horizon van dezelfde kunstenaar. Eén gesloten kubus met een kleine doorgang, de ander een frame van dezelfde afmeting met in een vlak een klein vierkant van gelaste metalen buizen.  Ik loop door en ontdek en ontdek en ontdek. Een klein bos van lange bamboe palen. Het Monument van de Toekomst is een initiatief van Paula Kouwenhoven. Door middel van QR-codes kun je hier toegang krijgen tot de ideeën van jonge mensen. Het kolossale As Is van de  Toshitaka Nishizawa ziet er bij dit late licht uit als een gekooid beest. En zo gaat het maar door.

De Foundation Land Art Delft (LAD) nodigt elk jaar kunstenaars uit een ontwerp te maken. LAD kiest 8 tot 12 kunstenaars uit die de mogelijkheid krijgen hun ontwerp te realiseren op het terrein van LAD en aan het eind van de zomer is er een tentoonstelling waarmee de kunstwerken gepresenteerd worden. Mooi initiatief en ongetwijfeld veel werk daarom pet af en ga kijken.

Het licht schemert en ik fiets richting Rotterdam. Mooi ontdekking was dit op de zaterdagmiddag. Maar Land Art Delft is teveel om op een achternamiddag te bekijken daarom: LAD staat op de agenda!

Land Art Delft, Rotterdamsweg 205

Take away and plant

west6
Simona Denicolai & Ivo Provoost – MORE take away and plant, 2014

Is er een stad zonder een bos? Vast wel, maar een stad zonder bos is geen echte stad. Bois de Vincennes, Central Park, Amsterdamse Bos, Kralingse Bos, een beetje stad is niet compleet zonder een aangelegd stuk groen. Het duo Simona Denicolai en Ivo Provoost brachten het Haagse Bos naar galerie West in Den Haag.

west5‘Yes, you can take’. Ik wordt aangespoord een aantal zaadjes van het groot stuk gespannen plastic te pakken en in een zakje te stoppen. ‘Take away and plant’ staat erop. Ik ga de zaadjes ergens in Rotterdam in de grond stoppen. Maar waarom? Simona Denicolai en Ivo Provoost denken na over de groei van de stad en de invloed daarvan op de natuurlijke omgeving. In het gezelschap van een aantal boswachters zijn ze het Haagse Bos ingetrokken om daar ter plekke de oprukkende stad te aanschouwen. Nu staat dat paleis Den Bosch wel enorm in de weg met dat lelijke veiligheidshek er omheen, en aan de overkant van de Benoordenhoutse Weg wordt een bunker gebouwd waar de Amerikaanse ambassade zich gaat huisvesten en meneer Louwman heeft kans gezien in het groen een afzichtelijk museum te bouwen waar hij zijn autoverzameling laat zien; aan het groene hart van Den Haag wordt geknabbeld. Maar Denicolai en Provoost hebben met behulp van de boswachters de biodiversiteit van het Haagse Bos aanschouwelijk gemaakt op dit stuk gespannen plastic. Ze laten het niet alleen zien. We worden ook aangespoord het bos te verspreiden. Gaat heen en vermenigvuldigt u. Het bos vecht terug!

auto’s en vliegtuigen razen

Het Zoniënwoud ligt ten zuidoosten van Brussel. Ik had er nog nooit van gehoord, maar op videobeelden zijn details te zien van een wandkleed dat werd geweven in 16e eeuw en in het Louvre hangt. Het kleed is geïnspireerd op dit woud. Twee andere videobeelden van het project Hello, are we in the show laten animatiebeelden zien van dieren die voorkomen in het woud en schetsen doorvoor het animatieproces gebruikt werden. Op een geluidsband hoor ik ook auto’s en vliegtuigen razen. Hello, are we in the snow is een doorlopend project waarbij alles in en om het bos wordt vastgelegd. Het project met het Haagse Bos is een soort spin-off.

west4Om het belang van het Haagse Bos te benadrukken staan in een andere ruimte modellen van zeilschepen in een lange rij opgesteld. Ze zijn afkomstig uit winkels en woningen in Den Haag. Op de ramen waarachter deze scheepjes stonden hangt nu een poster met daarop de excuses voor het afwezige object. Denicolai en Provoost benadrukken zo het belang van een bos voor een stad want het hout waarmee vroeger de schepen werden gebouwd, was afkomstig uit het Haagse Bos. Wat is nu de plek van dit bos in de stad? Groene long, rustplek, ontmoetingsplaats, voorpost van de natuur, het is allemaal waar denk ik. In ieder geval een belangrijke plek.

MORE van Simona Denicolai & Ivo Provoost t/m 6 december in West, Groenewegje 136 Den Haag

Birds flying high …

emo1
Emo Verkerk – Jonge Albatros, 2000

In de schaduw van het Rothko-geweld is in het Haagse Gemeentemuseum de tentoonstelling Love me or leave me van Emo Verkerk te zien.  Na een bezoek aan Rothko voelt dit als een opluchting. Erg gelachen om twee kettingkasten met wat hout en brons. Heet die nou Karel Appel?

Knusse kunst

Het werk staat verspreid opgesteld in zalen die namen hebben als ‘de rookkamer’ of ‘de  logeerkamer’. Tussen de kunst staan tafels en bedden. Waarom? Geen idee, maar het geeft een wat informele sfeer aan het geheel.  De hele tentoonstelling heeft iets ontzettend ontspannends. De schilderkunst van Emo Verkerk is ook nog eens licht van toets. Alsof Benno dacht: ‘Ok, Rothko … maar hier houden we het gezellig.’ Knusse kunst terwijl ik toch ook de beroemde schrijver Joseph Roth zie afgebeeld. Een groot deel van zijn in alcohol gedrenkte bestaan bracht Roth zwervend van hotel naar hotel door, ondertussen twee gezinnen onderhoudend en een fantastisch boek als de Radetzkymars schrijvend. Een gecompliceerd leven hier schijnbaar ongecompliceerd afgebeeld. Waarschijnlijk loop ik hier in een val. Er is meer … en wanneer ik langer kijk, zie ik de melancholie die tussen de heldere streken verborgen zit.  ‘Goed kijken,’ zeg ik altijd tegen mijn kunstkidskenner. Moet ik het zelf ook wel doen.

emo2

Ik word gegrepen door de verzameling vogels van Emo Verkerk. Uit allerlei materialen samengestelde gevederde vrienden, hoog aan de muur in vogelvlucht of koekeloerend uit een nest. Prachtig geconstrueerde karaktervolle dieren. De jonge albatros, een beetje dikkig op zijn nest van ketting, is echt prachtig. Een mooi robuust beeld van een zeevogel.  De Wintereend(2001) snelt ijzig en donker door de lucht, het zwarte Koekoeksjong(2001) fladdert wat in zijn krappe nestje waarin geen plek is voor andere vogels. Zo meandert er een aparte tentoonstelling door Love me or leave me. Op een tafel staan twee kettingkasten met daaraan een stomp van een hals en een parmantig eendenstaartje. Het geheel is getiteld Karel Appel. Zie ik dit goed, Karel Appel als een eend zonder kop? Ik moet er ineens ontzettend om lachen. ‘Birds flying high, you know how I feel’ zingt het in mijn hoofd.

Emo Verkerk t/m 15/2 in het Gemeentemuseum Den Haag